Waarop moet je letten als je een fiets koopt?
Uit FietsVakantieWiki
[bewerken] Bruikbaar?
Begin met het vaststellen wat voor soort fiets je zoekt. Op gladde wegen met weinig bagage kun je je een 'snellere' fiets permitteren, dan wanneer het onverharde opzoekt en een MTB-achtige band nodig hebt. En een vakantiefiets heeft onderhoud nodig, zorg dus dat geen problemen op gaat leveren. Fietsen met achterhaalde onderdelen zoals achternaven met schroefkrans (ipv cassettenaaf) of Suntour derailleurs kun je beter laten staan, en koop ook niet een afwijkende wielmaat (dus iets anders dan 622 (28") of 559 (26") mm.
Voor vakantie bruikbare -te maken- fietsen zijn ATB's, hybrides en randonneurs. Racefietsen (verkeerd verzet, smalle banden, moeilijk dragers monteren) zijn niet aan te raden.
De verkeerde maat is een kwelling, let daarom op zowel de hoogte en de lengte van het frame. Veel vrouwen die de juiste hoogte herenframe aangemeten krijgen, moeten veel te uitgestrekt zitten. Soms kun je de zaak redden met een kortere stuurvoorbouw. Bij de betere fietsenmaker kun je je laten opmeten voor een gecomputeriseerd/objectief maatadvies.
Zadelszijn zeer persoonlijk. Grote kans dat een ander zadel beter zit (gelzadels lopen vaak leeg). Bij een diepere zit hoort een smaller zadel, en hoe langer je fietst hoe harder het zadel moet zijn.
Een ATB heeft ruimte voor brede banden, veel lage versnellingen en goede remmen. De keerzijde is dat ze in het zand flink slijten, dat niet alle modellen oogjes hebben voor het aanbrengen van dragers (er zijn dragers die op de remnokken en de uitvalas gemonteerd worden) en spatborden en dat de zitpositie voor veel toeristen standaard te laag is. Budgetteer bij het aanpassen van een ATB voor nieuwe velgen of wielen, nieuwe banden met minder profiel, alle kabels, de tandwielen en ketting, en uiteraard een stel dragers.
Hybride is de benaming voor de combinatie van ATB onderdelen en de racefiets-maat wielen. De frames zijn meestal niet geschikt voor de montage van hele brede banden, maar voor gebruik op de verharde weg zijn ze prima. Ook deze fietsen zijn net als ATB's altijd voorzien van een recht stuur, wil je een racestuur monteren dan zit je onder meer aan nieuwe schakelaars voor de derailleurs vast, de duurste onderdelen in de fiets.
Randonneurs zijn per definitie voor vakantie geschikt, maar kunnen zeer individualistisch zijn opgebouwd. Als je je kunt vinden in de unieke smaak of de afmetingen van de vorige eigenaar is een complete randonneur natuurlijk zeer interessant.
[bewerken] Techniek
Een fiets slijt. Voor je je geld uitgeeft moet je de handelswaar dus goed inspecteren. Sommige onderdelen wil je misschien toch al vervangen (bv ander zadel, banden, andere tandwielen voor aangepast verzet, pedalen) maar de basis moet toch in orde zijn.
Bekijk het frame op beschadigingen zoals deuken, gebladderde verf, een kromme voorvork of scheuren in de verbindingen. Als de fiets niet met losse handen rechtuit wil is er iets krom of zijn de wielen niet goed. Een flauwe deuk in de bovenbuis is meestal ongevaarlijk, maar meer is een goede reden om deskundig advies in te winnen of verder te zoeken.
Zeker op een fiets zonder spatborden heeft het balhoofdstel flink te lijden van door het voorwiel opgeworpen water en vuil. Controleer of het lager netjes draait zonder dode punten en niet rammelt. Balhoofdstellen met naaldlagers of een cartridge zijn vrij eenvoudig te reviseren, voor balhoofdstellen met losse kogels is speciaal inpersgereedschap noodzakelijk.
Wielen moeten recht zijn, geen speling hebben op de lagers en de velgen moeten nog niet hol zijn versleten. Til de fiets van voren op, geef het voorwiel een goede slinger en druk je oor tegen de stuurpen. Als het goed is hoor je het lager dof spinnen, bij een versleten lager hoor je veel gekraak en geschuur. De velgflanken moeten recht zijn, kriig je tussen duim en wijsvinger het gevoel dat de flanken hol zijn en wijd uitlopen, dan is de velg aan vervanging toe. Een opgelapt achterwiel met verschillende spaken (kijk naar de dikte en het in de kop geperste logo) is het ook niet. Veel velgen (bv M*v*c) scheuren rond de spaakgaten, wees hier ook op attent.
De slijtende delen in de aandrijflijn zijn de ketting met de tandwielen, en de derailleurs. Als de ketting erg versleten is (24 schakels zijn dan beduidend langer dan 308mm) is kans groot dat de achtertandwielen ook aan vervanging toe zijn. De voortandwielen zijn groter en minder belast en overleven meerdere cassettes. Bij de betere crankstellen zijn de bladen uitwisselbaar en leverbaar. Oude Shimano STX/Alivio valt in de categorie uitwisselbaar maar niet te krijgen, bij hele goedkope crankstellen zitten de bladen zelfs vastgeklonken. De trapas mag geen speling vertonen (te voelen door de cranks naar het frame te duwen), vind je wel speling dan moet de cartridge uitgewisseld worden.
Derailleurs krijgen na veel gebruik last van speling op de scharnieren, bij weinig gebruik kunnen ze ook vastroesten. Speling is vernieuwen, vastzittende draaipunten kun je met demontage en smering vaak verhelpen. Stond de voorderailleur slecht afgesteld zodat de ketting aanloopt, dan kan de kooi ook doorslijten. Op de derailleurwieltjes na zitten er geen vervangbare onderdelen in derailleurs. Derailleurs in indexsystemen zijn merkgebonden, een Shimano moet je dus altijd weer vervangen door een Shimanoderailleur, of door een derailleur die gegegarandeerd daarmee compatibel is.
Met nieuwe blokken en kabels doen de remmen het ook weer goed. Eventueel kun je cantilevers vervangen door V-brakes, maar daar horen meestal ook nieuwe remgrepen bij. Veel beter zal de fiets niet remmen, maar het onderhoud is vaak wel simpeler.
Bron:www.m-gineering.nl Marten Gerritsen, Gerritsen & Meijers, Ingenieurs, Framebuilding & Imports, Dorpsstraat 132, 9605 PD Kiel Windeweer, Netherlands,